Có nên cắt amidan không?

0
7

Khi quyết định cắt amidan, bệnh nhân nhất định cần phải có sự tư vấn của bác sĩ có chuyên môn để tìm ra phương pháp phù hợp, tránh viêm amidan tái phát.

Viêm amidan là gì?

Viêm amiđan là một trong những bệnh tai mũi họng thường gặp ở trẻ em và người lớn. Viêm amiđan có thể là viêm cấp, viêm amiđan cấp tái hồi, viêm amiđan mạn, viêm tấy hoặc áp xe quanh amiđan.

Vì amidan là một thành phần nằm trong họng, viêm họng thường cũng làm viêm amidan. Do đó phải thăm khám trực tiếp bằng cách khám họng mới xác định được viêm amidan đơn thuần hay có kèm viêm họng hay không.

Cắt amiđan là phương pháp điều trị hữu hiệu khi được chỉ định chính xác, nhằm loại bỏ tổ chức amiđan không còn vai trò miễn dịch và trở thành một ổ viêm chứa đầy các loại vi khuẩn, hoặc quá phát bít tắc hô hấp trên hoặc nghi ngờ phát triển thành u ác tính.

Có nên cắt amidan không?

Cận cảnh quá trình phẫu thuật cắt bỏ amidan

Có nên cắt amidan không?

Các nhà nghiên cứu nói rằng ở những trẻ cắt amidan hoặc nạo VA từ nhỏ có nguy cơ bị hen suyễn và nhiễm trùng đường hô hấp cao hơn khi lớn. Thông tin quan trọng bạn nên tham khảo.

Phẫu thuật cắt bỏ amidan và nạo VA ở trẻ nhỏ có tác động lên sức khỏe một cách lâu dài?

Các nhà khoa học trong một nghiên cứu mới nói rằng việc loại bỏ amidan và nạo VA có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh.

Phát hiện từ các nhà nghiên cứu Đan Mạch đã được công bố trên Tạp chí Hiệp hội Y khoa Hoa Kỳ (the Journal of the American Medical Association – JAMA).

Dữ liệu từ nghiên cứu cho thấy rằng, việc cắt bỏ amidan ở trẻ em có thể làm tăng tỷ lệ nhiễm trùng đường hô hấp trên và bệnh hen suyễn khi lớn lên.

Các nhà nghiên cứu đã sử dụng dữ liệu của khoảng 1,2 triệu trẻ em. Trong nhóm đó, khoảng 17.500 bé đã nạo VA, gần 12.000 bé đã cắt amidan, và hơn 31.000 bé đã được thực hiện cả hai thủ thuật.

Có nên cắt amidan không?

Bác sĩ khám amidan cho trẻ

Những đứa trẻ trong nghiên cứu này được sinh ra từ năm 1979 đến năm 1999, và các nhà nghiên cứu đã theo dõi sức khỏe của họ trong khoảng 30 năm. Dữ liệu được chọn từ hệ thống đăng ký khai sinh và hệ thống hồ sơ y tế quốc gia của Đan Mạch.

Các tác giả khẳng định nguy cơ mắc bệnh hô hấp trên ở người lớn sẽ tăng 2 lần nếu họ đã từng cắt amiđan hoặc nạo VA lúc còn nhỏ.

Tiến sĩ Sean G. Byars, tác giả chính của nghiên cứu và là một nghiên cứu sinh tại Đại học Melbourne, Úc, nói rằng đây là nghiên cứu đầu tiên xem xét những rủi ro lâu dài liên quan đến thủ thuật nạo VA hoặc cắt bỏ amidan.

“Kết quả của chúng tôi nêu lên vấn đề quan trọng khi lợi ích của những thủ thuật này vượt quá những nguy cơ mắc bệnh trong tương lai.” Bài báo cáo khẳng định.

Cắt amidan và nạo VA không còn phổ biến ở những nước phát triển

Tại Hoa Kỳ, hơn 500.000 trẻ em bị cắt bỏ amidan hoặc nạo VA mỗi năm. Con số này đặc biệt tăng cao vào những năm 1970s và 1980s, khi ấy, việc cắt amidan dường như là “thường quy” ở trẻ nhỏ.

Khoảng 30 năm trước, 90% chỉ định cắt amidan ở trẻ em để phòng ngừa tái phát nhiễm trùng, theo Viện Hàn lâm Tai mũi họng – phẫu thuật đầu cổ Hoa Kỳ (the American Academy of Otolaryngology — Head and Neck Surgery).

Có nên cắt amidan không?

Có nên cắt amidan không?

Bây giờ, tỷ lệ chỉ định cắt amidan để phòng ngừa nhiễm trùng chỉ vào khoảng 20% và 80% còn lại nhằm để giải quyết tình trạng ngưng thở khi ngủ.

Tốt nhất nên đặt lên bàn cân về lợi ích và hậu quả bất lợi khi cắt amidan.

Theo bác sĩ Steven Goudy, chuyên khoa tai mũi họng, giảng viên trường đại học y khoa Emery ở Georgia, cho biết chỉ định cắt amidan ở trẻ nhỏ khi có hơn 6 đợt viêm amidan trong một năm.

Bác sĩ Goudy, nếu amidan hoặc VA bị viêm quá nặng, chúng có thể phù nề và để lại nhiều hậu quả xấu đến sức khỏe như gây tắc nghẽn đường thở khi ngủ.

Khi đặt lên bàn cân trong trường hợp này, rõ ràng nên cắt amidan hoặc nạo VA sẽ đem lại nhiều lợi ích cho bệnh nhân hơn.

Cắt amidan làm tăng gấp 3 lần nguy cơ mắc cúm, suyễn, viêm phổi. Đúng hau sai?

Nghiên cứu vừa công bố của Đan Mạch, kéo dài 30 năm trên hơn 1,1 triệu trẻ em, lần đầu tiên trả lời rõ ràng câu hỏi: cắt amidan có làm suy giảm hệ miễn dịch?

Amidan – hạch bạch huyết lớn ở họng là một phần của hệ miễn dịch. Từ nhiều năm nay, các chuyên gia y tế đã tìm cách hạn chế thủ thuật cắt amidan cho dù chưa chứng minh được việc cắt nó đi có làm tổn hại đến hệ miễn dịch hay không.

Câu chuyện đã gây nhiều tranh cãi trong nhiều năm qua.

Nghiên cứu đột phá vừa công bố trên tạp chí khoa học Journal of the American Association of Medicine đã khẳng định rằng cắt amidan hại nhiều hơn lợi.

Theo các tác giả đến từ Đại học Copenhagen (Đan Mạch), những lợi ích khiêm tốn của thủ thuật cắt amidan, ví như ngừa viêm họng tái phát, hầu như biến mất vào tuổi 40. Trong khi đó, nguy cơ gia tăng các bệnh nghiêm trọng sẽ kéo dài suốt đời.

Nhóm tác giả đã theo dõi 1.189.061 trẻ em Đan Mạch sinh ra trong các năm 1979 đến 1999. Tình hình sức khỏe của họ được cập nhật liên tục suốt 30 năm và 1/5 trong số những người đã cắt amidan trước 9 tuổi đã phát triển các bệnh về hô hấp nghiêm trọng.

Các bước nghiên cứu sâu hơn thống kê rằng mất đi amidan, một người có thể tăng nguy cơ mắc bệnh cúm, hen suyễn, viêm phổi, phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD) lên đến 3 lần. Các bệnh khác như viêm phế quản mãn tính và khí thũng tăng 18,6%.

Rất may mắn ở quốc gia này, các bác sĩ đã tỏ ra lo ngại với amidan từ nhiều thập kỷ. Vào những năm 1950, mỗi năm có 200.000 trẻ được cắt amidan nhưng đến nay chỉ còn 50.000 ca mỗi năm.

Tại Việt Nam, các chuyên gia nhi khoa cũng ưu tiên điều trị bảo tồn khi trẻ bị viêm amidan.

Trong một phần tư vấn cho bạn đọc Báo Người Lao Động về viêm amidan, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Minh Tiến, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố (TP HCM), khuyến cáo rằng luôn ưu tiên điều trị bảo tồn, tức uống thuốc để giảm sưng viêm.

Cắt amidan chỉ được chỉ định khi thuốc không còn giải quyết nổi, ví dụ như hạch này sưng to nhiều lần, gây cản trở hô hấp, ăn uống khó, trẻ bú kém, bú khó; hoặc gây ra các biến chứng như viêm phổi, viêm tai giữa.

Khi nào nên cắt amidan?

– Viêm amiđan mạn tính có > 6 đợt tái phát trong 1 năm trong 2 năm liên tiếp. Viêm Amiđan mạn tính kéo dài đã được điều trị nội khoa tích cực trong vòng 4 – 6 tuần bệnh nhân vẫn đau họng, viêm hạch cổ, hơi thở hôi.

– Áp-xe quanh amiđan ít nhất một lần phải nhập viện điều trị.

– Viêm amiđan gây biến chứng sốt thấp khớp, viêm vi cầu thận hoặc gây viêm tai giữa, viêm xoang… tái đi tái lại nhiều lần.

– Amiđan quá phát bít tắc hô hấp trên gây ngủ ngáy, ngủ không yên giấc, có những cơn ngưng thở trong lúc ngủ, bất thường về phát âm, khó nuốt, chậm phát triển thể chất.

– Amiđan chỉ to một bên kèm sưng hạch cổ cùng bên nghi ngờ ung thư amiđan.

– Có thể cắt amiđan ở bất kỳ lứa tuổi nào nhưng thường sau 4 tuổi. Tuy nhiên, có trường hợp trẻ nhỏ hơn vẫn phải cắt amiđan khi amiđan quá to gây những cơn ngưng thở trong lúc ngủ hoặc gây biến chứng.

Những điều cần lưu ý khi cắt amidan

Theo cá bác sĩ, khi quyết định cho trẻ cắt amidan, bạn cần sự tư vấn của bác sĩ để lựa chọn phương pháp và biện pháp phù hợp để tránh amidan tái phát.

Amidan là hai cục lympho ở họng, (gọi là “cửa ngõ” của đường thở), có tác dụng ngăn chặn những vi khuẩn vi trùng đầu tiên xâm nhập vào cơ thể. Nếu không còn amidan thì bộ phận bảo vệ cơ thể khỏi bệnh tật đầu tiên đã bị loại bỏ, vì không 1 bộ phận nào trên cơ thể là thừa. Vì vậy, chỉ nên cắt amidan khi có sự chỉ định của bác sĩ.

Theo PGS. TS Nguyễn Thị Hoài An – Nguyên trưởng khoa Tai Mũi Họng trẻ em – Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung Ương, Giám đốc Bệnh viện An Việt, viêm amidan là một trong những bệnh lý phổ biến nhất về tai mũi họng. Bệnh có thể do virus, vi khuẩn hay những yếu tố khác như môi trường sống ô nhiễm, sức đề kháng cơ thể… gây ra.

Viêm amidan mãn tính nếu không được chuẩn đoán và điều trị tích cực sẽ tái phát nhiều lần, làm ảnh hưỡng đến sức khỏe và khả năng lao động, học tập của người bệnh.

Bệnh cũng gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Biến chứng gần: viêm thanh khí phế quản, viêm mũi, viêm xoang, viêm tai giữa, viêm tấy hạch dưới hàm, viêm tấy, áp-xe thành bên họng.

Biến chứng xa: viêm thận, viêm khớp, viêm tim, nhiễm khuẩn huyết. Biến chứng toàn thân: hội chứng ngưng thở khi ngủ ở trẻ nhỏ; amidan quá lớn gây khó nuốt, khó thở, khó phát âm.

Nếu bệnh chuyển sang giai đoạn mãn tính, tùy từng trường hợp bác sĩ có thể khuyên bệnh nhân thực hiện phẫu thuật cắt amidan. Với sự tiến bộ của y học, hiện giờ có nhiều phương pháp phẫu thuật cắt amidan an toàn, nhanh chóng và không tốn thời gian.

Hiện có phương pháp phẫu thuật cắt amidan bằng Plasma được các chuyên gia y tế đánh giá cao do mang tính đột phá và hiệu quả triệt.

Để nhanh hồi phục sức khoẻ sau khi cắt amidan, PGS. TS Nguyễn Thị Hoài An lưu ý những người bệnh cắt amidan cần có thời gian nghỉ ngơi, thư giãn, không nên nói chuyện ngay, vì nói chuyện sẽ khiến cho vết thương bị ảnh hưởng từ ngày thứ 2 trở đi bệnh nhân có thể bắt đầu tập nói dần.

– Vệ sinh sạch sẽ miệng để tránh gây nên bệnh viêm họng sau khi cắt viêm amidan vì vi khuẩn có thể tấn công gây nhiễm trùng vùng họng bất kỳ lúc nào.

– Ăn những thức ăn mềm như (khoai tây luộc, khoai lang, cà rốt luộc), cháo, súp, bún, phở, không ăn thức ăn quá cay, nóng, lạnh hay thức ăn nhiều dầu mỡ, nước chứa cồn, ga, chất gây nghiện như cà phê.

– Nước lọc, sữa tươi, sữa chua, nước ép trái cây rất tốt cho người vừa phẫu thuật amidan.

Tổng hợp từ nhiều nguồn

Gửi phản hồi

Vui lòng nhập bình luận!
Vui lòng nhập tên tại đây!